Tənbəlliyə, içinə, nəfsinə bağlananların bütün arzuları eqoist, sadə və vicdanı narahat edən zövqlərin ətrafına həbs olunur. Belələri, yalnız cinsi orqanı, mədəni, qulağı, bədəni təmin edən arzular çuxuruna bağlanırlar. Günümüzdə internet, chat, yoldaşlıq qrupları xüsusilə bu məqsədə xidmət edən vəziyyətə gəlmişdir.
Digər tərəfdən qabığından çıxıb torpağı çatladan çəyirdək kimi davranan bir çox insan, orda-burda istedad ovçuluğu edir. İçlərindəki o arzunu, müqəddəs ölçülərə malik zövqlərini daha qalıcı, həqiqi, təmin edici və universal dəyərləriylə doldurmağı hədəfləyirlər. Bir anın və tək nəfsin gətirdiyi çirkin ləzət yerinə, ortaq mədəniyyət içərisində tarixə təqdim olunacaq axtarışlara istiqamətlənirlər. Bu yolda tarixə hansı əsərləri buraxa biləcəklərini hesablayırlar.
Köçüb getmədən biri şeir, digəri hekayə, o biri roman, biri bəstə, o biri şəkil, bir başqası kurs, digəri dərnək, ya da incəsənətə aid bir iş, bir tapıntı, bir gözəl baxış, bir rahatladıcı nitq qoymaq istəyir. Hər varlıq bir kəpənək kimi aləmə bir rəng və gözəllik qatmaq məqsədiylə yaradılmışdır.
Bir incəlik məni çaşdırır: Heyvanlar doğulurlar və başlarında bir öyrədən olmadan nə üçün yaradılmışlarsa onu professionalca icra edib gedirlər. Ördəyə üzməyi, arıya yuvasını təmizləyib bal toplamaq üçün uçmağı öyrədən yoxdur. Doğulurlar, sürətlə qalxıb nə edəcəklərsə onu edirlər.
Bir ceyran balası doğulduqdan bir iki saat sonra yeriməyə başlıyırlar, anası ilə ünsiyyət qurmağı öyrənir; insanınsa yeriməyi, danışmağı öyrənməsi illər çəkir. İnsan olaraq çox təməl bir fərqimiz var: Heç bir qabiliyyəti havayı əldə edə bilmirik. Heyvanlar öyrədilmiş, tərbiyə edilmiş formada doğulurlar. Ancaq istedadları və bilikləri təbiətdəki vəzifələri ilə məhduddur. Buna qarşılıq insanlar öyrədilməmiş olaraq doğulurlar; potensial istedad və bilgilənmə tutumları haradasa sərhədsizdir.
Bu vəziyyətdəki insanlar olaraq niyə bəzən arzularımızın həyəcanı içərisində boğula bilirik. Niyə çox şey istəyən amma heç bir şey edə bilməyən insanlar halına gəlirik?
Depresiyaya düşmüş bir gənc yazır: Arzular və hədəflər bütün mənliyini əhatə etmiş. Dünyada zülmü dayandırmaq istəyirmiş: Bir tək yetim və sevgisiz uşaq qalmasın istəyirmiş. Kasıblıqları sona çatdıracaq işlər görmək istəyirmiş. Hətta zalım ölkələrə qarşı çıxıb, məzlumların yanında belə döyüşməyi düşünürmüş. Əlindən bir şey gəlmədiyi və bir şey edə bilmədiyi üçün də depresiyaya düşürmüş. Bu gənc bir şey edə biləcəkmi? Bu yanaşma ilə təəssüf ki, həyatını boşa sərf edəcək. Bunun üçün:
-Bir ot bir dağın yükünü daşıya bilməyəcəyinə görə, hər kəs öz həddinə uyğun hədəflərə həsr edilməlidir. Biz nə Herakılıq və nə də kainatın qurtarıcı qəhrəmanı. Biz sadəcə yaxşı və doğru işləri imkanlarımız ölçüsündə edəcəyik. Burada Allahın qədəri yaşanacaq və bu imtahan dünyası qiyamətə qədər davam edəcək.
-Heç bir şey etmədən bir şey istəmənin nə məntiqi ola bilər? İnsan almağa hazır olmadığı şeyi almayacaqdır. Tuta bilməyəcəyi şeyi əlində tutulmasını gözləməsi məntiqsizdir. İnsanı bir hədəfə çatdıran ən böyük faktor, ona aparan qabiliyyətlərə sahib olmasıdır. Bir işi ən yaxşı şəkildə edə biləcəyindən əmin olmayan və ya bunu isbat edə bilməyəcək vəziyyətdəki kimsə o işi etməyə hazır deyil. Yazıçı olmaq istəyirsiniz? Uğurla kitab yazmaq bacarığına yiyələnin və necə ola bildiyinizi görün. Ticarətlə pul qazanmaq istəyirsiniz, yaxşı ticarət etmək bacarığına yiyələnin və necə qazanmağa başladığınızı görün. Bunu ancaq o bacarığın içərisində bol bol işləməklə bacararsınız.
Prioritet hər vaxt qabiliyyətdir. Bir hədəfi fəth etmənin yolu, onun çevrəsini onunla əlaqəli qabiliyyətlərlə əhatə etməkdir. Fərdi həyatımda dəfələrlə şahidlik etdiyim bir incəliyi paylayacağam: Həyatda etdiyim demək olar ki hər şey, uğrunda qabiliyyətlərə yiyələndiyim sahələrin ətrafında cərəyan etmişdir. Bir qabiliyyətdə yaxşı olmuşsam, insanlar mənə müraciət edib onu istifadə edərək nəsə bir şey ortaya çıxarmağı və ya əməkdaşlıq etməyi təklif etmişlər.
Bu nümunələr üzərində düşünək: Gənc össü (Türkiyədə imtahan) keçə bilərəmmi deyə narahat olur. Halbuki dərslərə çox yaxşı hazırlaşsa, bilik və sual həll etmə qabiliyyəti super olsa, imtahanı keçəcək. Heç imtahanı düşünməsinə ehtiyac yoxdur. Düşünməsi lazım olan dərsləridir. Gənc iş axtarır və görəsən tapa biləcəyəmmi, torpili haradan axtarsam deyə düşünür. Halbuki, bacarıq və qabiliyyətlərini super inkişaf etdirsə, heç olmasa düzgün danışmağı, oturub-qalxmasını, çevrəsi ilə uyğun və simpatik ünsiyyət qurmasını bacarsa, geyinib-keçinməyi bilsə belə iş tapacaq. Belə mövzularda nə kitab oxumuş və nə də insanları müşahidə etmişdir. Ölkədə minlərlə işçi axtarılır; amma axtarılan xüsusiyyətdə işçi tapa bilmədikləri üçün işlədə bilmirlər.
Özümüzə guya bir hədəf seçirik. Soruşsalar, arzularımız və hədəflərimiz vardır deyəcəyik. Amma içdən istəməyimiz zəif, ona bağlı bacarıqların nələr olduğunu öyrənməmişik belə və hətta o yolda ən çox ehtiyacımız olan qabiliyyətlərin fərqində də deyilik. Edə bilmərik? Günlərimiz boş boş keçir; üstəlik hər gün neçə saatlarımızı bu məqsədlə istifadə edə biləcək vəziyyətdəyik .
Hədəfə irəliləmək hədəfi düşünüb dayanmaqla, edəcəyəm edəcəyəm deyə yumruğunu sıxıb qışqırıb çağırmaqla olmaz. Nərdivana dırmaşmanın yolu, pillələrə basaraq getməkdir. Sürücülüyü öyrənməyən maşın sürə bilərmi? Üzməyi bacarmayan üzə bilərmi? Bu bacarıqları müəllimlər başa salmaqla öyrədə bilməzlər. Anlaşılmaz olan burda: Bir şeyin təhsilin almadan, hələ o mövzuda tam bacarıqlı hala gəlmədən o şeyi edə biləcəyimizi sanaraq ən böyük səhvə yol veririk.
Öyrəndiklərimiz bizə doğru qərar qəbul etmək bacarığı qazandırır; amma müvəffəqiyyəti öyrəndiklərimiz deyil, qabiliyyətlərimiz təyin edər. Dünyanın bütün biliklərini bilsək belə, bir qabiliyyətə sahib olmamışıqsa, heç nə edə bilmərik . Qabiliyyət isə, məlumatdan fərqli bir xüsusiyyətdir; o dinləyərək, oxuyaraq qazanılamaz. Onun tək yolu, yaşanması, həyatın içərisindən, təkrarlanaraq yiyənilməsidir. Təlimçi nəzarətində olsa daha sürətli və professional olacaq.
Özümüzə bunu soruşmamız lazımdır: İstədiyim nöqtəyə gəlməm üçün hansı qabiliyyətlərə ehtiyacım var. Şüursuz qabiliyyətsizlik mərhələsində, neyə ehtiyacımız olduğunu belə bilmərik. Amma mövzu haqqında oxuduqca, müşahidə etdikcə, sadə bir hədəfin belə onlarla kiçik qabiliyyəti inkişaf etdirməyi tələb etdiyini kəşf edərik ki, elə ən əhəmiyyətli sıçrama bu nəzərə çarpmadır. Bundan sonrası bol məşq, səy, əzm olacaq və nəticə özbaşına gələcəkdir.
Bu halda, hədəflərinizi fəth etmək istəyirsinizsə, onları tələb etdikləri qabiliyyətlərlə əhatə edərək işə başlamalısınız. Əgər axtarılan qabiliyyət sizdə varsa, mütləq sizi taparlar. Amma siz bir də proaktif davransanız, sizi daha yaxşılar kəşf edərlər.
Müəllif: Dr. Muhammed Bozdağ
Tərcümə edən : Dilmanc proqramı
Düzəliş edən : İsmayılov Əli
Həqiqi potensiyalınızın sərhədsiz olduğunu unutmuyun. Həyatda bugünə kimi etdiyiniz hər şey gələcəkdəki uğurlarınız üçün bir hazırlıqdır.
Düşündüyünüz, etdiyiniz və söylədiyiniz hər şeydən və bu andan etibaren başınıza gələnlərdən siz məsulsunuz. Əsla bir bəhanə uydurmuyun və başqaların günahlandırmıyın. Bunun yerinə hər gün hədəflərinizə doğru irəliləyin.
Edə biləcəkləriniz, ola biləcəkləriniz və sahib olacaqlarınız haqqında heç bir sərhədin olmadığın hesab edin. Arzuladığınız həyatı əksiksiz bir şəkildə qurmanız üçün bütün qaynaqların əlinizdə olduğun düşünün və planlayın.
İçinizdəki dəyərlər və mühakimələr necə bir şəxs olduğunuzu müəyyən edər. Həqiqətən nəyə inandığınızı təyin etmək və həyatınızın hər sahəsində nəyə əhəmiyyət verdiyinizi müəyyənləşdirmək üçün özünüzə vaxt ayırın. Daha doğrusu özünüz üçün doğru olandan heç vaxt əl çəkməyin.
Həyatınızın hər sahəsində həqiqətən nəyə nail olmaq istədiyinizi müəyyənləşdirin.
Həyatınızda mərkəzi bir hədəfə ehtiyacınız vardır. Digər hədəflərinizi əldə etməyinizi təmin edəcək tək böyük bir hədəf olmalıdır. Bunun nə olduğuna qərar verin və üzərində çalışmağa başlayın.
Öz istedadlarınız, ətrafınızdakı dünya haqqındakı inanc və duyğularınızın etdiyiniz hər şeyə təsiri olacaqdır. İnançlarınızın pozitiv olmasına və hədəflərinizlə tutarlı olmasına diqqət yetirin.
Hədəfinizi əldə etməkdən qabaq hardan başlayacağınızı yaxşıca analiz edin. Bugün hansı nöqtədə olduğunuzu müəyyənləşdirin və gələcəkdə nə etmək istədiyiniz haqqında dürüst və həqiqətə uyğun olun.
Hədəflərinizə gedən yolda ölçülər, hesab kartları təyin edin. Beləliklə nə qədər irəlilədiyinizi və daha nə etməniz gərəkdiyini daha yaxşı planlaya bilərsiz.
Problemi həll etmək bir bacarıqdır. Hədəfləriniz qarşısına çıxan problemləri həll edərkən bu mövzuda ustalaşarsınız və hədəfinizi daha asanlıqla əldə edərsiniz.
Öz sahənizdə ilk 10% -ə girmək üçün lazım olan hər şeyi indi içinizdə daşımaqdasınız. Özünüzə bu xüsusiyyətləri tanımaq və inkişaf etdirmək üçün hədəf qoyun və əldə edənə kimi çalışın.
Birlikdə yaşayacağınız, çalışacağınız və dost olacağınız insanları doğru seçməyiniz uğur qazanmağınıza böyük təsir edəcək. Sevdiyiniz, təqdir etdiyiniz və sayğı duyduğunuz insanlarla bir yerdə olmaq üçün indi hərəkətə keçin. Qartal olmaq istəyirsinizsə, qartallarla birlikdə uçun.
Yaxşı düşünülmüş bir plana sahib olan adi bir insan heçbir planı olmayan bir dahidən daha uğurlu olur. İşləri qabaqcadan planlama və təşkil etmək bacarığı sayəsində ən mürəkkəb hədəfləri belə əldə edə bilərsiz.
Məhsuldarlığınızı, performansınızı və ortaya qoyduğunuz hər şeyi 2-3 qatına çıxarmağın yolların tapın. İşə başlamamışdan qabaq özünüzə prioritetler seçin və vaxta konsantrə olun.
Hədəflərinizi gözdən keçirmək üçün hər həftə özünüzə vaxt ayırın. Doğru yolda irəlilədiyinizdən və planınızı həyat keçirmək üçün lazım olan işləri gördüyünüzdən əmin olun.
Zehninizdəki filmlərə cəmlənin. Xəyal gücünüz həyatın gətirəcəklərini ayna kimi göstərir. Hədəflərinizi qarşınızda durmuş kimi görün. Diqqətə çarpan və həyacan verən zehni dizaynlarınız bütün zehni gücləri hərəkətə keçirər.
Ehtiyacınız olan hər şeyi sizə verə biləcək inanılmaz güclərə sahibsiniz. Fikir və anlayışlardan ibarət olan bu qaynağı istifadə etmək üçün ona lazımlı vaxtı ayırın.
Hədəfiniz mövzusunda açıq və qəti, onu əldə etmək yolunda isə elastik olun. Eyni nəticəni əldə etməyinizi təmin edəcək daha yeni, asan və ucuz üsullara açıq olun. Fayda verməyən bir şey olanda fərqli yanaşmağa çalışın.
Problemləri həll etmək və hədəfləri əldə etmək üçün inanılmaz bir yaradıcılıq istedadına sahibsiniz. Siz potensial bir dahisiniz. Hər hansı bir maneəni aşmaq və ya hədəfə çatmaq üçün zəkanızı istifadə etməlisiniz.
Hər gün bir şey edin!
Bugün hərəkətə keçin!
Əsla təslim olmayın!
Müvəffəqiyyətə çatana kimi tərk etməyin!
]]>